Beter?
Eerst ziek zijn en dan beter worden. Het is de rode draad in het opzienbarende zwemverhaal van de gewezen kankerpatiënt Maarten van der Weijden.

Na beter volgt best.
Maarten werd zoals hij zich op zijn ziekbed voorgenomen had de beste van de wereld. Eerst wereldkampioen op de 25 kilometer, drie maanden later olympisch kampioen op de 10 kilometer in het open water van de roeibaan Shunyi van Peking. Hij haalde met zijn opzienbarende wederopstanding alle voorpagina’s van de wereld, op die 21e augustus 2008. Sommigen noemden hem, analoog aan de wielrenner Armstrong, de Lance van de Lage Landen

Armstrong liet zich voorstaan op zijn karaktervolle kracht, zijn optimisme. Dat positieve denken genas hem, zei de Amerikaan.
Leukemiepatiënt Van der Weijden neemt in zijn boek juist afstand van die mythe. Hij vindt zichzelf slechts een geluksvogel. Hij ligt op één kamer op de afdeling hematologie van de VU met Bob de piloot en Rob de bakker. Zij zullen overlijden, hoe positief ze ook dachten. Van der Weijden is positief noch negatief. Hij is realistisch, calculeert zijn kansen te overleven tussen de 30 en 50 procent.

Maarten overleeft en heeft zijn conclusies gereed.
Hij schrijft: Hoe komt het dat het idee van positief denken en vechten zo populair is? Misschien omdat mensen graag willen dat het zo werkt. Het is ook een fijne gedachte dat je je lot in eigen handen hebt. Dat je zelf verantwoordelijk bent voor succes en falen. Het is fijner voor de patiënt. Het is ook fijner voor de mensen om de patiënt heen. Zij kunnen zichzelf geruststellen met: ‘Onze Henk of Pietje is zo’n oorzetter, die is zo bijzonder. Die gaat het halen.’

Van der Weijden is bijzonder.
Hij schreef zijn boek in recordtijd. Hij maakte zich in maart zo boos dat er geen letter uit zijn vingers kwam en ramde het er toen in een dag of veertien uit. Soms tot tienduizend woorden per dag. Zo had hij, schrijft hij, ook tienvingerig typen geleerd. Door er recordwedstrijdjes van te maken. Zijn hele leven bestaat uit wedstrijden.

Hoe goed is Beter?
Sober geschreven, scherp waargenomen, kundig ingedeeld langs drie verhaallijnen. Qua drama kan het niet beter. Maar Van der Weijden heeft niet overdreven. Hij is van een meestal prachtige eerlijkheid, in een prikkelende relatie met zijn vader die hem liever wereldkampioen wiskunde had zien worden.

Mooiste woord?
Zwembadzwemmers. Zij zijn van een hogere orde dan de openwater zwemmers.

Concurrent voor de schrijfsels van Lance Armstrong?
De boeken van Lance Armstrong, Van der Weijden kreeg er ook stapels van bij ziekenhuisbezoek, zullen in Nederland uit de mode raken. Nu wordt het Beter dat het boekengeschenk gaat worden. De uitgever heeft zwaar moeten bloeden voor de auteursrechten. Twintigduizend stuks telt de eerste druk. Wij vermoeden: dit wordt een bestseller.

John Volkers, 12-09-2009